TS 16949 :2002, mevcut Amerikan (QS-9000), Alman (VDA6.1), Fransız (EAQF) ve
İtalyan (AVSQ) otomotiv kalite sistem standartlarını global otomotiv endüstrisi
kapsamında,müşteri ihtiyaçlarını karşılamak için çok çesitli belgelendirmeye
olan ihtiyacı ortadan kaldırma amacı ile düzene sokan bir ISO Teknik Şartnamesidir.
ISO 9001:2000 ile birlikte TS 16949:2002, otomotiv ile ilgili ürünlerin dizaynı
geliştirilmesi, üretimi, montajı ve servisi için konulan kalite sistem gerekliliklerini
belirlemektedir. Buna ek olarak, araç üretici şirketleri tarafından ayrı olarak gerekli
kılınan müşteriye özel gereklilikler de mevcuttur.
TS 16949:2002, Uluslararası Standartlaştırma Organizasyonu (ISO) ile baglantılı
olarak Uluslararası Otomotiv İş Gücü (IATF) tarafından geliştirilmiştir.
IATF, bir uluslararası araç üreticileri grubundan oluşmaktadır - BMW Group,
DaimlerChrysler, Fiat, Ford Motor Şirketi, General Motors Corporation,
PSA Peugeot-Citroen, Renault ve Volkswagen - bunun yanı sıra ulusal ticaret birlikleri -
AIAG (Amerika), VDA (Almanya), SMMT (İngiltere), ANFIA (İtalya) ve FIEV (Fransa).
Japon araç üreticileri birliği JAMA da TS 16949:2002'nin geliştirilmesinde rol
üstlenmiştir, bu da Japon araç üreticilerinin gelecekte IATF'ye katılımının yolunu açmıştır.
TS 16949:2002 Belgelendirmesi için uygunluk gereklilikleri:
- Sadece otomotivle alakalı ürünler ile ilgilidir.
- Üretimin yapıldığı veya servis parçalarının imal edildiği alanlara uygulanabilir.
- Alan; katma değerli üretim süreçlerinin oldugu bir yer/alan olarak tanımlanmaktadır.
- Üretim/imalat ise, üretim malzemelerinin, parça veya tertibatların yapım
işlemi/prosesi veya ısıl-işlem,boyama, kaplama hizmetleri olarak tanımlanmaktadır.
Not : Bu uygunluk kriteri, hali hazırda QS-9000 belgesi bulunan bazı kuruluşların TS
16949:2002 belgelendirmesi için uygun olmayabileceği anlamına gelmektedir.Örnegin;
stokçular veya otomotivle ilgili olmayan tedarik zincirine hizmette bulunan kuruluşlar.
Otomotivle ilgili olan fakat hali hazırda otomotiv tedarik zincirinde yer almayan ürünleri
üreten herhangi bir kuruluş belgelendirilmek üzere kabul edilebilir - bu gibi durumlar,
herhangi bir IATF yetki makamı tarafından değil ayrı bir belgelendirme kurumu
tarafından yönetilecektir.
Otomotivle ilgili veya ilgili olmayabilen "genel" ürünler (örnegin, hacimsel kimyasal
maddeler, boyalar veya ham çelik gibi) için, otomotiv sektöründen en az bir müşterisinin
oldugu kanıtlanmalıdır - buradaki anahtar öneme sahip husus, aynı ürünün farklı
sektörler için üretiliyor olabilmesine rağmen, ürünün otomotiv tedarik zincirinde
kullanılıyor olmasıdır.
Servis parçaları tedarik eden kuruluşlar, eğer OEM şartnamesi uyarınca parça
üretiyorlarsa ve bu parçalar da OEM resmi dağıtım/satış ağı üzerinden dağıtılıyor ise
belge almaya hak kazanabilirler. OEM şartnamesi kapsamında olmayan yan-sanayi
parçaları üreten veya ürettiği parçaların dağıtımı bir ağ üzerinden yapılmayan
organizasyonlar belge almaya hak kazanamayabilir.
Yeniden-üretim kuruluşları, ürünlerinin OEM tarafından onay görmesi halinde ve servis
ağına dağıtım için OEM'lere tedarik ediliyor olması halinde belgelendirme için uygun
görülebilirler.Örnegin, Ana sanayi için radyolar tamir eden ve bu radyoları garanti
kapsamında değiştirilen ünite olarak tekrar ana sanayiye geri gönderen bir kuruluş.
Ürünleri OEM onaylı olmayan veya direk yan sanayi kuruluşuna tedarikte bulunan
yeniden-üretim kuruluşları belgelendirilmek üzere uygun görülmeyebilir.
QS-9000 ile TS 16949 arasındaki farklılıklar
QS-9000 ile TS 16949:2002 arasındaki anahtar fark, ISO 9001:1994'ten
ISO 9001:2000'e yapılan taban standardındaki değisiklik ve süreç yaklaşımının
benimsenmesidir.
Dökümantasyon üzerine daha az bir odaklanma olmaktadır - TS 16949:2002'de
yazılı bir prosedür gerektiren sadece 7 kısım mevcuttur - ve müşteri memnuniyetini
sağlamak için sistemin nasıl uygulanacağı konusuna daha çok odaklanılmaktadır.
Kuruluşlar artık, süreçlerinin/proseslerinin birbiri
arasında nasıl bir bağa sahip olduğunu anlamaya
ve proseslerinin etkinliğini ve verimliliğini
kanıtlama yeteneğine sahip olmaya ihtiyaç
duymaktadır.Proseslerin etkisiz ve verimsiz
olduğu yerlerde Düzeltici Faaliyetleri başlatma
kapasitesini ve esas etkinlik ve verimlilik
hedeflerini karşılayan Sürekli İyileşme
faaliyetlerinin önemini göstermeye ihtiyaç
duymaktadırlar.
Sistemin çalıştırılmasının daha çok Yönetim
tarafından gerçekleştirilmesi ve kuruluşun
stratejik müşteri ihtiyaçlarını karşılamak için
proseslerini ortaya koyması ve bu bilgilerin Kalite Politikası ve Kalite Hedeflerini
geliştirmek amacıyla kuruluşun kendi stratejik ihtiyaçları için nasıl kullanılacağını
kavraması beklenir.
Odak konusundaki bu büyük değişikliğe ek olarak, QS-9000 ile TS 16949:2002
arasında gereklilikler bakımından bir takım farklılıklar da mevcuttur -
TS 16949:1999,2002 ve QS-9000 arasındaki farklılıkları gösteren matrisi okuyunuz.
TS 16949:2002'nin gerekliliklerindeki daha göze çarpan değisiklikler arasında:
- Kalite Amaç ve Hedeflerini tanımlama gereksinimi (madde 5.4.1.1)
- Yönetim Gözden Geçirmesi konusundaki artan gereksinim (madde 5.6)
- Çalışanların uzmanlığının (madde 6.2.2) ve çalışanların motivasyon ve tanınan
yetkilerinin (madde 6.2.2.4) tespit edilmesi
- Proses Dizayn gerekliliklerinin kapsama dahil edilmesi (madde 7.3)
- Arttırılmış Tedarikçi Gelişimi ve Tedarikçi İzleme gereklilikleri (madde 7.4)
- Arttırılmış Müşteri Memnuniyeti gereklilikleri (madde 8.2.1.1)
- İç Tetkikler için artan gereklilikler (madde 8.2.2)
yer almaktadır.
